Category Archives: Blog

กฎหมายควรรู้ก่อนสร้างโกดังและโรงงาน: ใบอนุญาต ร.ง.4 และข้อกำหนดผังเมืองล่าสุด

กฎหมายควรรู้ก่อนสร้างโกดังและโรงงาน: ใบอนุญาต ร.ง.4 และข้อกำหนดผังเมืองล่าสุด

“มีที่ดินเปล่าอยู่แปลงหนึ่ง อยากสร้างโรงงานผลิตอาหาร ต้องเริ่มยังไงครับ?” นี่คือคำถามที่ดูเหมือนง่าย แต่คำตอบของมันซับซ้อนกว่าแค่การหาผู้รับเหมามาลงเสาเข็มมากครับ ตลอด 20 ปีในวงการรับสร้างโรงงาน ผมเห็นผู้ประกอบการจำนวนมาก “เงินจม” ไปกับที่ดินที่ไม่สามารถใช้ประโยชน์ได้จริง เพราะข้ามขั้นตอนสำคัญที่สุดไป นั่นคือการตรวจสอบข้อกฎหมาย บางท่านซื้อที่ดินเพราะเห็นว่าราคาถูกและอยู่ติดถนนใหญ่ โดยไม่ทราบว่าเป็นพื้นที่ “สีเขียว” ที่ห้ามตั้งโรงงานขนาดใหญ่ หรือบางท่านสร้างอาคารเสร็จแล้วแต่ขอทะเบียนโรงงานไม่ได้เพราะระยะร่นอาคารไม่พอให้รถดับเพลิงวิ่ง การลงทุนสร้างโรงงานไม่ใช่เรื่องของการก่อสร้างเพียงอย่างเดียว แต่เป็นเรื่องของการขออนุญาตให้ถูกต้องตาม กฎหมายควรรู้ก่อนสร้างโกดังและโรงงาน: ใบอนุญาต ร.ง.4 และข้อกำหนดผังเมืองล่าสุด เพื่อให้ธุรกิจของคุณเดินหน้าได้อย่างราบรื่น ไม่ต้องสะดุดขาตัวเองในวันที่เครื่องจักรพร้อมเดินเครื่อง วันนี้ผมจะสรุปกฎหมายสำคัญ 3 ด่าน ที่คุณต้องเคลียร์ให้ผ่านก่อนจะเริ่มวาดแบบแปลนครับ ด่านที่ 1: กฎหมายผังเมือง (Zoning) กับสีที่ดินที่เป็นตัวกำหนดชะตาชีวิต สิ่งแรกที่ผมบอกลูกค้าเสมอเมื่อได้รับโฉนดที่ดินมาดู ไม่ใช่รูปร่างที่ดิน แต่คือ “สี” ของผังเมืองครับ เพราะ กฎหมายผังเมืองสีม่วง หรือสีอื่นๆ จะเป็นตัวกำหนดว่าคุณสามารถทำอะไรได้บ้างบนที่ดินผืนนี้ หลายคนเข้าใจผิดว่าโรงงานต้องอยู่พื้นที่สีม่วงเท่านั้น ความจริงคือพื้นที่สีม่วง (ที่ดินประเภทอุตสาหกรรมและคลังสินค้า) คือพื้นที่ที่ทำได้แน่นอนและครอบคลุมที่สุด แต่ที่ดินเหล่านี้มักมีราคาสูงและอยู่ไกลชุมชน ในความเป็นจริง พื้นที่สีอื่นก็สามารถตั้งโรงงานได้ แต่มี “เงื่อนไข” ครับ เช่น […]

สเปกโรงงานผลิตอาหารมีแบบไหนบ้าง

สเปกโรงงานผลิตอาหารมีแบบไหนบ้าง

สเปกโรงงานผลิตอาหารมีแบบไหนบ้าง? เจาะลึกวัสดุและโครงสร้างฉบับผู้เชี่ยวชาญ (ที่ไม่ใช่แค่ห้องสีขาว) “โรงงานอาหารก็แค่ทำห้องให้สะอาด ทาสีขาว ปูกระเบื้อง ก็ใช้ได้แล้วไม่ใช่เหรอ?” นี่คือประโยคที่ผมได้ยินบ่อยครั้งตลอด 20 ปีที่ทำงานในวงการรับสร้างโรงงาน และทุกครั้งที่ได้ยิน ผมมักจะรู้สึกเป็นห่วงแทนผู้ประกอบการเสมอครับ เพราะความสะอาดในนิยามของ “บ้านพักอาศัย” กับ “โรงงานอุตสาหกรรมอาหาร” นั้นแตกต่างกันโดยสิ้นเชิง การสร้างโรงงานผลิตอาหารไม่ใช่แค่เรื่องของความสวยงาม แต่มันคือวิศวกรรมการป้องกันการปนเปื้อน (Contamination Control) หากคุณเลือกสเปกผิดตั้งแต่วันแรก เช่น เลือกใช้กระเบื้องปูพื้นทั่วไปในไลน์ผลิตที่มีน้ำขัง คุณอาจจะต้องรื้อพื้นทำใหม่ทั้งโรงงานภายในไม่ถึง 2 ปี เพราะยาแนวหลุดร่อนและกลายเป็นแหล่งเพาะเชื้อรา ซึ่งนั่นหมายถึงการหยุดผลิตและการสูญเสียรายได้มหาศาล วันนี้ผมจะพามาเจาะลึกคำถามที่หลายคนสงสัยว่า สเปกโรงงานผลิตอาหารมีแบบไหนบ้าง โดยจะเน้นไปที่การใช้งานจริง ความคุ้มค่าระยะยาว และมาตรฐานที่แบรนด์ชั้นนำเลือกใช้ เพื่อให้คุณมีข้อมูลในการตัดสินใจที่ถูกต้องก่อนลงเสาเข็มครับ ความเข้าใจเรื่อง “สเปก” (Specification) ในมุมมอง Food Grade ก่อนจะไปดูว่าวัสดุมีกี่เกรด ผมอยากให้เข้าใจหลักคิดก่อนว่า สเปกที่ดีสำหรับโรงงานอาหาร ต้องตอบโจทย์ 3 ข้อนี้เสมอครับ: หากวัสดุตัวไหนสอบตกแม้แต่ข้อเดียว ถือว่า “ใช้งานไม่ได้จริง” ในระยะยาวครับ แม้ราคาจะถูกแค่ไหนก็ตาม เจาะลึกสเปกงานสถาปัตยกรรม (Architecture Specs) […]

ประเมินงบก่อสร้างโรงงานก่อนลงทุนจริง

ประเมินงบก่อสร้างโรงงานก่อนลงทุนจริง

“สร้างโรงงานตารางเมตรละเท่าไหร่ครับ?” นี่คือคำถามแรกที่ผมได้ยินเสมอเวลามีลูกค้าโทรเข้ามาปรึกษา ซึ่งผมเข้าใจดีครับว่าในฐานะนักลงทุนหรือเจ้าของกิจการ ตัวเลขในบรรทัดสุดท้าย (Bottom Line) คือสิ่งสำคัญที่สุด แต่จากประสบการณ์กว่า 20 ปีในวงการก่อสร้างโรงงาน ผมกล้าพูดได้เลยว่า การเริ่มต้นด้วยคำถามนี้เพียงอย่างเดียว คือความเสี่ยงมหาศาลที่อาจทำให้งบประมาณของคุณบานปลายไปได้ไกลกว่าที่คิด ทำไมผมถึงพูดแบบนั้น? เพราะคำว่า “โรงงาน” ในความหมายของโกดังเก็บสินค้าทั่วไป กับการ สร้างโรงงานผลิตอาหารให้ผ่านเกณฑ์ GMP/HACCP นั้น มีไส้ในที่แตกต่างกันอย่างสิ้นเชิงเหมือนรถกระบะกับรถห้องเย็น บทความนี้ผมจะพาคุณไปชำแหละโครงสร้างต้นทุนที่แท้จริง แบบที่ไม่ใช่แค่การเอาพื้นที่คูณด้วยราคาต่อตารางเมตร แต่เป็นการมองลึกไปถึงฟังก์ชันการใช้งานที่จะทำให้โรงงานของคุณผลิตเงินได้จริง โดยไม่ต้องมานั่งปวดหัวกับการรื้อซ่อมในภายหลังครับ ความเข้าใจผิดเรื่อง “ราคามาตรฐาน” และกับดักของคำว่า “ถูกไว้ก่อน” บ่อยครั้งที่ผมเห็นผู้ประกอบการนำใบเสนอราคาของผู้รับเหมาก่อสร้างทั่วไป มาเทียบกับผู้เชี่ยวชาญด้านโรงงานอาหาร แล้วเกิดคำถามว่า “ทำไมราคาต่างกันขนาดนี้ ทั้งที่พื้นที่เท่ากัน?” คำตอบอยู่ที่ “สเปคที่มองไม่เห็น” ครับ ผู้รับเหมาทั่วไปมักตีราคาจากโครงสร้างพื้นฐาน: เสาเข็ม, หลังคา Metal Sheet, พื้นคอนกรีตขัดมัน และผนังก่ออิฐฉาบปูน ซึ่งสเปคเหล่านี้เพียงพอสำหรับการทำโกดังเก็บของ แต่เมื่อไหร่ที่คุณนำมันมาใช้ สร้างโรงงานผลิตอาหาร มันคือหายนะทางสุขอนามัยครับ พื้นคอนกรีตทั่วไปจะอมความชื้นและเกิดฝุ่น ผนังปูนทาสีจะลอกร่อนเมื่อเจอน้ำยาทำความสะอาด และระบบระบายน้ำแบบรางปูนจะเป็นแหล่งสะสมเชื้อโรค เมื่อถึงเวลาที่คุณยื่นขอใบอนุญาต (อ.2) หรือขอการรับรองมาตรฐาน […]

สร้างโรงงานผลิตอาหารให้ผ่านเกณฑ์ GMP/HACCP

สร้างโรงงานผลิตอาหารให้ผ่านเกณฑ์ GMPHACCP

ในตลอดระยะเวลากว่า 20 ปีที่ผมคลุกคลีอยู่กับงานก่อสร้างโรงงาน โดยเฉพาะในกลุ่มอุตสาหกรรมอาหารและยา ผมได้เห็นทั้งความสำเร็จที่น่าชื่นชมและความล้มเหลวที่น่าเจ็บปวด สิ่งที่น่าเศร้าที่สุดไม่ใช่การที่ธุรกิจขาดทุนจากการขายไม่ได้ แต่คือการที่ผู้ประกอบการทุ่มเงินลงทุนหลายสิบล้านเพื่อสร้างโรงงาน แต่สุดท้ายกลับขอใบอนุญาต (อ.2) ไม่ผ่าน หรือไม่สามารถขอรับรองมาตรฐานสากลได้ เพราะโครงสร้างอาคารผิดตั้งแต่รากฐาน หลายคนเข้าใจผิดว่า GMP (Good Manufacturing Practice) หรือ HACCP (Hazard Analysis and Critical Control Point) เป็นเรื่องของ “เอกสาร” หรือ “ขั้นตอนการทำงาน” เพียงอย่างเดียว แต่ในความเป็นจริงแล้ว หัวใจสำคัญด่านแรกคือ “Hardware” หรือตัวอาคารสถานที่ครับ หากคุณกำลังวางแผน สร้างโรงงานผลิตอาหารให้ผ่านเกณฑ์ GMP/HACCP บทความนี้ไม่ใช่ทฤษฎีในตำราเรียน แต่เป็นสิ่งที่ผมกลั่นออกมาจากหน้างานจริง เพื่อให้คุณไม่ต้องรื้อโรงงานทิ้งแล้วสร้างใหม่ในภายหลัง กับดักของการ “สร้างไปก่อน เดี๋ยวค่อยแก้ทีหลัง” ปัญหาคลาสสิกที่ผมเจอบ่อยที่สุดคือ ลูกค้ามักจ้างผู้รับเหมาก่อสร้างทั่วไปที่ไม่เชี่ยวชาญด้าน Food Grade มาขึ้นโครงสร้าง โดยเน้นความสวยงามหรือประหยัดงบประมาณเป็นหลัก แล้วคิดว่าค่อยมาปรับปรุงเรื่องระบบสุขอนามัยตอนติดตั้งเครื่องจักร นี่คือหายนะทางการเงินครับ โรงงานอาหารไม่ได้ต้องการแค่ความแข็งแรง แต่มันคือการออกแบบ “Flow” หรือการไหลเวียนของทุกสิ่งในโรงงาน […]

Smart Factory 2026

Smart Factory 2026

Smart Factory 2026: แผนแม่บทสู่โรงงานอัจฉริยะที่เร็วกว่า ประหยัดกว่า และยั่งยืนกว่า Table of Content 1) ทำไมปี 2026 คือจังหวะสำคัญของ Smart Factory Smart Factory 2026 ไม่ใช่แค่การเปลี่ยนเครื่องจักรให้ “ฉลาดขึ้น” แต่คือการปรับทั้ง ระบบนิเวศ ให้ทำงานแบบข้อมูลนำ (data-driven) ตั้งแต่เครื่องจักรถึงซัพพลายเชน ปี 2026 คือจังหวะที่เทคโนโลยีหลัก สุกงอมพอ ให้ความคุ้มค่าเชิงธุรกิจชัดเจน: 2) องค์ประกอบหลักของ Smart Factory 2026: เทคโนโลยี ระบบ และคน เทคโนโลยี (Tech) ระบบ (Process) คน (People) 3) สถาปัตยกรรมข้อมูลโรงงานยุคใหม่: จากหน้างานถึงบอร์ดบริหาร Smart Factory 2026 ควรมองเป็น “ระบบประสาท” ที่ข้อมูลไหลลื่นตั้งแต่หน้างานถึงห้องประชุม ชั้นที่ 1 […]

เช่าหรือสร้างคลังสินค้าดีกว่ากัน

เช่าหรือสร้างคลังสินค้าดีกว่ากัน

เช่าหรือสร้างคลังสินค้าดีกว่ากัน: คู่มือเปรียบเทียบเชิงกลยุทธ์ด้านต้นทุน ความยืดหยุ่น และการเติบโตของธุรกิจ Table of Content 1) บทนำ: คำถามที่ไม่มีคำตอบเดียว “เช่าหรือสร้างคลังสินค้าดีกว่ากัน” ไม่มีคำตอบสากล เพราะแต่ละธุรกิจมีเงื่อนไขต่างกัน—ปริมาณสต๊อก (SKU/พาเลท), ความผันผวนของดีมานด์, เส้นทางขนส่ง, งบลงทุน, และความเร็วที่ต้องการเริ่มดำเนินงาน สิ่งที่เราต้องการจึงไม่ใช่คำตอบตายตัว แต่คือ กรอบการตัดสินใจที่รอบด้าน เพื่อให้คุณ “เลือกแบบที่เหมาะที่สุด” ไม่ใช่ “เลือกแบบที่คนอื่นทำ” 2) กรอบการตัดสินใจ: 7 ปัจจัยที่ต้องคิดก่อนเลือกเช่าหรือสร้าง 3) โครงสร้างต้นทุน: CAPEX vs OPEX และ TCO 3–10 ปี เช่า (Rent/Lease): สร้าง (Own/Build): TIP | TCO แบบเร็ว ๆ (กะคร่าวเพื่อเทียบทางเลือก) 4) เวลา (Time-to-Operate): ความเร็วในการพร้อมใช้งาน ถ้าความเร็วคือทุกอย่าง แต่มีแผนสร้างระยะกลาง: ใช้ […]

เทคโนโลยีสำหรับอาคารจอดรถ

เทคโนโลยีสำหรับอาคารจอดรถ

เทคโนโลยีสำหรับอาคารจอดรถ: ยกระดับประสบการณ์ผู้ใช้ ลดต้นทุน และสร้างรายได้ใหม่ให้ทรัพย์สิน Table of Content 1) ทำไม “อาคารจอดรถอัจฉริยะ” ถึงสำคัญในยุค Mobility ใหม่ รถยนต์ไฟฟ้า (EV), E-commerce, งานอีเวนต์, และวิถีชีวิต Hybrid Work ทำให้รูปแบบการใช้ลานจอดเปลี่ยนไปอย่างรวดเร็ว อาคารจอดรถสมัยใหม่จึงไม่ได้เป็นเพียง “พื้นที่ว่างเก็บรถ” อีกต่อไป แต่คือ สินทรัพย์เชิงกลยุทธ์ ที่ต้องให้ประสบการณ์ผู้ใช้ดี ต้นทุนพลังงานต่ำ ปลอดภัย พร้อมสร้างรายได้เสริม (EV charging, โฆษณาดิจิทัล, Dynamic Pricing) และส่งข้อมูลต่อยอดการบริหารอาคารทั้งหลัง 2) ภาพรวมเทคโนโลยีหลักสำหรับอาคารจอดรถ (Parking Tech Stack) Layer หลักที่ควรเข้าใจก่อนวางระบบ: 3) ระบบนำทางหาที่จอดและบริหารจำนวนช่องว่าง (Guidance & Occupancy) ปัญหาหลักของผู้ใช้: วนหาที่จอด เสียเวลา–เชื้อเพลิง–อารมณ์ ระบบที่ดีควรตอบโจทย์สองด้าน คือ “หาที่จอดไวขึ้น” และ […]

โรงงานป้องกันแผ่นดินไหว ออกแบบให้ “ปลอดภัย-เดินเครื่องต่อได้”

โรงงานป้องกันแผ่นดินไหว

โรงงานป้องกันแผ่นดินไหว: ออกแบบให้ “ปลอดภัย-เดินเครื่องต่อได้” เมื่อเหตุการณ์ไม่คาดฝันมาถึง Table of Content 1) ทำไม “โรงงานป้องกันแผ่นดินไหว” จึงสำคัญกับธุรกิจอุตสาหกรรม โรงงานยุคใหม่ไม่ได้วัดกันที่กำลังการผลิตเพียงอย่างเดียว แต่แข่งขันกันที่ ความพร้อมเดินเครื่องต่อ (Operational Continuity) เมื่อเกิดเหตุไม่คาดฝัน แผ่นดินไหวแม้เกิดไม่บ่อย แต่ “ครั้งเดียว” ที่ทำให้โครงสร้างเสียหาย เครื่องจักรล้ม พื้นแตก รางสาธารณูปโภคฉีกขาด—ก็อาจหยุดสายการผลิตเป็นสัปดาห์หรือเดือน ค่าเสียโอกาสมักสูงกว่าค่าซ่อม การออกแบบเป็น โรงงานป้องกันแผ่นดินไหว จึงไม่ใช่เรื่อง “กลัวพัง” เท่านั้น แต่คือ การบริหารความเสี่ยง เพื่อคงคุณภาพซัพพลายและความเชื่อมั่นของลูกค้า โดยเฉพาะธุรกิจอาหาร-ยา-อิเล็กทรอนิกส์-ยานยนต์ที่สายป้อนชิ้นส่วนตึงตัว 2) แผ่นดินไหวกระทบโรงงานอย่างไร: โครงสร้าง–เครื่องจักร–ซัพพลายเชน ผลกระทบหลัก 3 ชั้นที่ต้องเข้าใจ: 3) กำหนด “เป้าหมายสมรรถนะ” ให้ตรงธุรกิจ: Life Safety vs Immediate Occupancy กุญแจสำคัญคือการตั้งเป้าหมายตั้งแต่ต้น: เมื่อเลือกเป้าหมายได้ วิศวกรจึงจะกำหนดระบบโครงสร้าง รายละเอียดเหล็กเสริม จุดยึดเครื่องจักร ระบบสำรองพลังงาน/สาธารณูปโภค […]

เจาะลึกระบบ “ระบายอากาศ” และ “ควบคุมอุณหภูมิ” ในโรงงาน

air in factory

เจาะลึกระบบ “ระบายอากาศ” และ “ควบคุมอุณหภูมิ” ในโรงงาน: หัวใจของการผลิตที่มีประสิทธิภาพ Table of Contents 1. บทนำ: ทำไมระบบระบายอากาศและควบคุมอุณหภูมิจึงสำคัญในโรงงาน ในโรงงานอุตสาหกรรมไม่ว่าจะขนาดเล็กหรือขนาดใหญ่ สิ่งแวดล้อมภายในพื้นที่การผลิตมีผลโดยตรงต่อสุขภาพพนักงาน คุณภาพสินค้า และประสิทธิภาพในการดำเนินงาน ระบบระบายอากาศและควบคุมอุณหภูมิ จึงไม่ใช่แค่เรื่องของ “ความเย็น” แต่เป็นหัวใจของ “ความปลอดภัยและคุณภาพ” ทั้งหมด 2. ผลกระทบหากไม่มีระบบระบายอากาศและควบคุมอุณหภูมิที่ดี 3. เข้าใจหลักการทำงานของระบบระบายอากาศในโรงงาน ระบบระบายอากาศ (Ventilation System) มีหน้าที่นำอากาศบริสุทธิ์เข้าสู่พื้นที่ทำงาน และขับอากาศเสียออกไป โดยอาศัยหลักการดังนี้: การออกแบบต้องคำนึงถึง ตำแหน่งเครื่องจักร, ประเภทของมลพิษ, และจำนวนคนทำงาน เพื่อให้การไหลเวียนของอากาศมีประสิทธิภาพสูงสุด 4. ชนิดของระบบระบายอากาศที่นิยมใช้ ประเภท จุดเด่น เหมาะกับอุตสาหกรรม Ventilation Fan ราคาย่อมเยา ติดตั้งง่าย โรงงานขนาดเล็ก-กลาง HVLS Fan (พัดลมใบพัดขนาดใหญ่) ประหยัดพลังงาน กระจายลมได้กว้าง โกดัง, โรงงานขนาดใหญ่ Exhaust […]

รีโนเวทโรงงานเก่าให้ผ่านมาตรฐาน GMP/HACCP ต้องทำอะไรบ้าง

รีโนเวทโรงงานเก่า

รีโนเวทโรงงานเก่าให้ผ่านมาตรฐาน GMP/HACCP ต้องทำอะไรบ้าง 1. ทำความเข้าใจก่อนรีโนเวท: ทำไมต้อง GMP/HACCP? มาตรฐาน GMP (Good Manufacturing Practice) และ HACCP (Hazard Analysis and Critical Control Point) คือหัวใจสำคัญของอุตสาหกรรมการผลิตอาหาร เครื่องดื่ม ยา และผลิตภัณฑ์ที่เกี่ยวข้องกับสุขอนามัย การมีใบรับรองเหล่านี้ช่วยเพิ่มความน่าเชื่อถือให้ธุรกิจ และเป็นเกราะป้องกันความเสี่ยงด้านสุขภาพของผู้บริโภค 2. ปัญหาที่พบบ่อยในโรงงานเก่า โรงงานที่สร้างมาหลายสิบปี อาจไม่ได้ถูกออกแบบให้สอดคล้องกับข้อกำหนด GMP/HACCP สมัยใหม่ เช่น: สิ่งเหล่านี้คือ “จุดเสี่ยง” ที่ต้องได้รับการแก้ไขอย่างเป็นระบบ 3. แนวทางการวิเคราะห์โครงสร้างก่อนเริ่มรีโนเวท ก่อนเริ่มงานรีโนเวท ควรทำการ ตรวจสอบโครงสร้างอาคารเดิม โดยวิศวกร เพื่อประเมินว่าสามารถรองรับการปรับปรุงได้หรือไม่ เช่น: ถ้าอาคารเก่ามีปัญหาโครงสร้าง อาจต้องเสริมสร้างหรือต่อเติมใหม่ 4. ขั้นตอนการวางแผนรีโนเวทโรงงานเก่า การรีโนเวทโรงงานให้ผ่าน GMP/HACCP ต้องมีแผนชัดเจน โดยมีขั้นตอนหลัก ๆ ได้แก่: 5. […]